Vetergang, wat veroorzaakt het slingeren?

[Benelux795]

Ook interessant: Bij tramrails, vooral in steden, moeten vaak zeer krappe bogen met kleine straal (soms minder dan 20 meter) worden toegepast. Ook is verkanting, vanwege de ligging in het wegdek, soms niet mogelijk. Hoogstens kan een kleine verkanting worden toegepast. Op plaatsen buiten Nederland wordt soms in scherpe bogen de groef vaak ondiep uitgevoerd, waardoor het wiel in de buitenbocht tijdelijk op de flens, in plaats van op de wielband, rijdt. Hierdoor wordt de wieldiameter vergroot en de bocht gemakkelijk genomen. In zeer extreme gevallen is het zelfs zo dat alleen in de binnenbocht nog een groef zit, de buitenbocht bestaat uit niet meer dan een ijzeren plaat.

Bron: https://nl.wikipedia.org/wiki/Trambaan

[Dwergsein]

Ook interessant:

Bron van tekst: Wikipedia

[Benelux795]

@Dwergsein; dank, bronvermelding in de gauwigheid vergeten.  Toegevoegd

[Benelux795]

Nog een gedachte: voor de vetergang is een zo klein mogelijke coniciteit wenselijk; echter voor bochten is in sommige gevallen een grotere coniciteit noodzakelijk. 

Sommetje: als ik met 980mm wiel een boog van 500m wil maken, is er tussen de 2 wielen een diameterverschil nodig van ca 2.8mm. Met 1:20 is een verplaatsing nodig van ca 14mm horizontaal. Dit lijkt mij al best veel op een 1435 spoorwijdte (). Echter, het zuiver conische deel van het wiel is relatief kort; richting de flens gaat dit al snel over op een afronding, waardoor de diametertoename aanzienlijk meer is (zie plaatje). Hoe kleiner de coniciteit hoe langer de slingerbeweging, hoe langer de slingerbeweging; hoe langer de slinger, hoe lager de snelheid haaks op het spoor en hoe minder hard de trein eventueel met flens de rails raakt. Door die afronding is er mijns inziens ook niet echt sprake van botsen van flens tegen rails, maar eerder een abrupte toename van diameter, wat de as in een scherpe bocht dwingt, of afschuiven van wiel langs rail als deze te ver tegen de rails wil opkruipen, met slijtage tot gevolg.

Lijkt mij best lastig hier een goeie afweging in te maken Ben benieuwd wat hierin maatgevend is. Iemand ideeen?

[Jeronimos]

Misschien heeft deze engelstalige pagina de nodige formules daarvoor:
https://en.wikipedia.org/wiki/Hunting_oscillation

[Benelux795]

Niet echt.. Die noemt oa ook Klingel, en leidt enkele karakteristieke waarden af met de aanname van een conisch wiel; maar dat is in werkelijkheid maar een (klein) deel van het verhaal.

[Benelux795]

De ophanging van assen en lager is ook zo gemaakt dat ze enige mate van beweging (translatie voor/achter en naar zijden) toe laten; dus waarom zou je dan nog de moeite nemen om bijv reizigersmaterieel 1:80 en goederenwagons 1:20 wielen te geven? En als 1:80 bijvoorbeeld een rustigere loop geeft, waarom niet alles 1:80? Kan mij niet voorstellen dat het prijskaartje voor afdraaien van wielbanden per coniciteit verandert..   

[Benelux795]

Ook leuk, tijdje terug in Trouw:

Trouw artikel

Kan mij herinneren dat dit inderdaad nog aandacht had in Delft, midden '90; stond ook ergens een zwaar model van een draaistel op rollen, om loopvlakgedrag te testen.

[Bahn-AG]

Op plaatsen buiten Nederland wordt soms in scherpe bogen de groef vaak ondiep uitgevoerd, waardoor het wiel in de buitenbocht tijdelijk op de flens, in plaats van op de wielband, rijdt.

Hallo

Dat is een zogenaamde “Deutschlandkurve” (vernoemd naar de desbetreffende fabriek, niet het land  ) Vooral in gebruik bij industrieaansluitingen in havens e.d.

http://www.lokodex.de/or/doks/o_dok0001.htm

Bart

[Benelux795]

Leuke link!

[tijgernootje]

Daar hoef je met een beetje lok dus echt niet proberen over te rijden,dan ligt het hele ding gelijk van de rails af 
2-3 assige klein lokje zou wellicht gaan,maar grotere loks en wagons lijken me ongeschikt.
En in hoeverre je dan nog last kan hebben van slingeren ivm vetergang,dat lijkt me ook nagenoeg 0%
Lage snelheden zijn op zulk soort trajecten wel een eis lijkt me,met 30 of meer daar over rijden,lijkt me erg onverstandig 

[Benelux795]

Nog niet helemaal gelezen, maar krijg de indruk dat dit voor regelspoor wagons, dus vermoedelijk ook geladen. Aangezien max asdruk voor zowel loks als wagons gelijk is, lijkt mij, moet een lok (constructieve beperkingen om krappe bogen te nemen daar gelaten) hier ook overheen kunnen. Dan zal de binnenflens 'm op het spoor houden. Moet je denk ik alleen niet te lang doen; lijkt mij dat de buitenflens of -rail gaat uitwalsen.
Goeie vraag: kan een conventionele lok op z'n flenzen rijden..? Staat mij bij dat ik dat wel eens gezien heb.

En vetergang heb je niet meer; geen dubbele conus. Denk wel veel piepen en knarsen.. 

[Thom]

De wielflens is hetzelfde staal al de rest van het wiel, of wielband, en da's niet bepaald pisbakken staal dus ik denk dat dat nog wel mee zal vallen

[Benelux795]

Denk het ook, al heeft je contactvlak wel een kleinere radius (dwars op profiel); vinden Hertze spanningen vaak niet leuk...

[Jeronimos]

Hoe is dit dan?

Titel HUNTING PHENOMENON STUDY OF RAILWAY CONVENTIONAL TRUCK ON TANGENT TRACKS DUE TO CHANGE IN RAIL WHEEL GEOMETRY KARIM H. ALI ABOOD*, R. A. KHAN

https://core.ac.uk/download/pdf/26858051.pdf

Veel wiskundige formules.