Eenvoudige driepunts frontverlichting

[Arjen52]

Frits bedankt 

[Menno]

Ik heb toch weer even jullie hulp nodig.
Omdat ik nog nooit met transistoren gewerkt heb (ja ja, opa is nog uit de prehistorie) ben ik gaan zoeken hoe de pootjes van een transistor heten.
Je hebt C (collector), B (basis) en E (emitter). Maar waar zitten die aansluitingen? Hierbij ga ik er vanuit dat je de volgorde bepaalt als je naar de vlakke zijkant van de transistor kijkt
Op internet kwam ik drie verschillende afbeeldingen tegen. Welke is juist?

Dat je het niet weet, geeft niet (dat u uit de prehistorie komt, ook niet)

Wel 1 tip: tegenwoordig is van de gangbare onderdelen het datablad online te vinden.
www.datasheetarchive.com is bijvoorbeeld zo'n website. Door het onderdeelnummer in te typen krijg je met gangbare onderdelen links naar PDF-bestanden waar informatie instaat over het maximale vermogen, spanning en stroom, maar ook hoe je 'm aan moet sluiten.

Er zijn een paar standaarden wat betreft aansluitingen: vele BC-types hebben allemaal dezelfde aansluitvolgorde (pin-out zoals dat in het Engels vaak genoemd wordt), maar Japanse transistoren (zoals de transistor uit plaatje B en C) kunnen inderdaad via twee verschillende pin-outs gemaakt worden (dat heeft menig elektronicahobbyist al gesneuvelde torren gekost)

Over het algemeen zit je met een datablad van jouw transistor goed. Japanse transistors zie ik je niet snel gebruiken, dus daar hoef je ook niet bang voor te zijn .

[Arjen52]

(dat u uit de prehistorie komt, ook niet)

Menno, ook bedankt, maar 'u' zeggen zorgt er wel voor dat ik mij wel heel erg oud voel. 

[72sonett]

Met o.a. ExpressPCB kun je een pcb ontwerpen aan de hand van een schema. Voor jouw frontverlichting b.v. dit:




_{(Ik kan me de dag in 1985 nog herinneren dat ik de eerste keer met U werd aangesproken. Ik was pas 33, maar toen realiseerde ik me dat ik oud werd.)}

[Arjen52]

Hallo 72sonett: Bedankt voor de link. Ik ga het zeker gebruiken.
Voor het tekenen van de schema's gebruik ik ProfiCAD.

PS We worden oud, maar zijn het nog niet! 

[72sonett]

Voor schema's gebruik ik ExpressSCH. Het mooie daarvan is dat je een koppeling kan maken tussen het schema en de pcb, die geeft dan aan welke punten op de pcb met elkaar verbonden moeten worden.

[Arjen52]

Hallo 72sonett,
Ik heb beide programma's gedownload en ben aan het tekenen geslagen. Dat viel niet mee. Het schema ging nog wel, maar ik hoopte vervolgens dat, na koppeling van het schema aan ExpressPCB, de lay-out van de PCB automatisch kwam. Helaas niet dus. Feitelijk moet je alle componenten weer opnieuw invoeren en dan is de enige hulp de blauwe stippen. Jammer, maar helaas. Ik denk dat ik voorlopig bij ProfiCAD blijf.
Maar toch bedankt voor de adviezen. Wellicht ga ik er later nog eens rustig voor zitten.

[72sonett]

...ik hoopte dat ... de lay-out van de PCB automatisch kwam.

Nee, niet dus...    dat komt omdat er verschillende uitvoeringen zijn van dezelfde component, er zijn b.v. 'staande' en 'liggende' elco's en 'dikke' weerstanden van 1 W en kleintjes van 1/4 W.
Je moet dus zelf de componenten kiezen uit de bibliotheek, of zelf aanmaken, en daarna nog schuiven en draaien om ze zo gunstig mogelijk op de print te krijgen.

Kun je met Proficad ook pcb's ontwerpen?

[Arjen52]

De freeware versie van ProfiCAD kan dit niet. De (dure) koopversie biedt de mogelijkheid van het samenstellen van een netlist.
Het lijkt alsof ik een expert ben, maar iedere dag leer ik weer een beetje o.a. met jouw hulp en van andere forumgenoten plus info van het internet.
Ik kom van verre wat elektronica betreft.

De schakeling heb ik overigens gesoldeerd. Ergens zit iets fout, want er gebeurd niets. Ik leg het nu even opzij en kijk morgen of zondag wel verder.
Toch nog maar even gaan kijken met een multimeter en dan blijkt er een soldering met een contactstoornis. Na een korte therapeutische behandeling met de soldeerbout doet het het!

[Arjen52]

Ik heb de schakeling in een proefopstelling ingebouwd, maar ik merk geen effect van de elco.
Bij de eerste versie van de schakeling  (diode, elco, weerstand) blijft de led nog even nagloeien. Dat is prettig als de loc een stroomloos puntstuk passeert en bij een rood sein gaat de verlichting geleidelijk  uit.
De tweede versie (schakeling van Klaas Zondervan aangevuld met een elco) toont dit effect niet.
Hoe kan dit nu. Werkt de combinatie van een elco met transistoren de bufferwerking van de elco tegen?
Wie helpt?

En dan nog iets: versie 2 zou er voor moeten zorgen dat de leds bij lagere spanning toch helder bleven branden. De realiteit is echter dat de leds eerder doven en in de afremzones vrijwel uit zijn. Kortom mijn voorkeur gaat nu uit naar versie 1.

[72sonett]

De schakeling met de transistoren is een stroomregelaar, houdt de stroom door de LEDs constant, onafhankelijk van de spanning op de rails (en op de elco) zolang deze boven ca 3,5 V is.

[Fritsprt]

Hallo Arjen, Nu je driepunts frontverlichting niet meer zo simpel is met het printje er voor wil ik je graag op dit draadje wijzen. I.p.v. de stroom begrenzing print kan je er ook een stepdown converter voor zetten. Hierdoor gaan je frontlichten al bij lage spanning op volle sterkte branden en bij hogere snelheid/spanning blijven ze even fel branden.

gr. Frits

[Arjen52]

Hallo Frits,
Ik heb je schakeling bekeken en zoiets wil ik inderdaad gaan gebruiken voor de wagons.
Kan je voor de frontverlichting met een step down converter de verlichting laten wisselen bij wijziging van de rijrichting? De schakeling wil ik ook in andere locs gebruiken die twee richtingen zal rijden.

Nog een vraag: kan ik deze converter ook gebruiken bij gelijkgerichte 14V AC om ledverlichting te voeden? Dus AC-voeding - bruggelijkrichter - step down convertor - voorschakelweerstand - leds.

[Timo]

Ik heb de schakeling in een proefopstelling ingebouwd, maar ik merk geen effect van de elco.
[knip]
Hoe kan dit nu. Werkt de combinatie van een elco met transistoren de bufferwerking van de elco tegen?

Met transistor moet gewoon werken met een elko, geen probleem. Wel zorgt de constante stroombron ervoor dat de elko het iets minder lang uit houdt MAARRRRR, wel de hele tijd met constante spanning. Met alleen een elko en een weerstand zal er wel iets langer licht zijn maar zal je vanaf het eerste moment van geen contact het ledje zien doven. Vuil / slecht contact zie je dan nog steeds terug in het licht. Het gaat niet volledig uit maar het dimt. Met een constante stroombron heb je hier geen last van maar omdat op maximale felheid blijven branden nu eenmaal wat meer energie kost is de elko wel sneller leeg. Maar dit moet zeker werkbaar zijn. Zelf wel de één transistor versie getest en dat werkt mooi.

Voor welke stroom heb je de schakeling opgebouwd? En met welke waarde condensator?

Met een step down converter moet ook werken, deze zijn wel kleiner geworden. Alleen zal je er hier één per richting nodig van hebben (of je moet weer een transistor schakeling gaan bouwen). Ook zal je twee condensatoren (dus voor iedere converter) moeten plaatsen als je geen andere dingen doet om het te kunnen delen (misschien wat mogelijk met een enable lijn).

Wel zou ik deze dan ook verbouwen tot constante stroombron. Ander heb je en weer een weerstand voor de led nodig en gaat de spanning waarbij de led oplicht aardig omhoog.

Dus AC-voeding - bruggelijkrichter - step down convertor - voorschakelweerstand - leds.

Als je daar nog een condensator toevoegt voor de step down dan ja. Maar dan heb je de AC dan ook volledig omgezet in netjes afgevlakte DC En zoals gezegd, als je de voorschakelweerstand vervangt door de step down te verbouwen tot constante stroombron scheelt dat ook weer.


Timo

[Fritsprt]

Dank Timo. 
Volgens mij moet er alleen nog een diode voor om de frontverlichting rijrichting afhankelijk te maken. Deze kan bij gebruik van gelijkspanning in de plaats van de bruggelijkrichter komen.

gr. Frits