LED verlichting boven de baan iets met bomen en een bos

[Joran]

Voor een module (afstand verlichting naar BS +/- 45cm) wil ik LED verlichting gaan gebruiken. Ik meen vaak te lezen dat 4000k aan te raden.

- Hoe weet ik of een leed strip die ik koop voldoende licht opbrengt?
- Wat is een goede strip?
- Plak ik 1 strip, of meerdere?
- Kan ik eventueel dimmen, mocht te het vel zijn?

[Wim Vink]

Joran voor wat info over LED verlichting kun je misschien even kijken op het "US diorama in H0" topic kijken want daar is vandaag al veel over vermeld.

[Klaas Zondervan]

De kleurtemperatuur is een kwestie van persoonlijke smaak. Wim heeft ledbattens aangeschaft van 6000K, dat is een ideale kleur om bij te fotograferen omdat het een goede kleurweergave geeft.
Om bij te werken vind ik het persoonlijk te wit, ik heb overal 4000K.

Wat ledstrips betreft, hoe meer leds hoe beter. Zelf ben ik niet zo enthousiast van ledstrips, om voldoende licht te krijgen moet je er veel naast elkaar monteren. Kun je beter een ledarmatuur kopen.

[Menno]

Klaas: de kleurweergave heeft praktisch niets van doen met de kleurtemperatuur. In de AV-wereld zijn video'lampen' met LEDs net zo goed in staat om een CRI van 98 (De TLCI, Television Light Consistency Index wordt daar steeds vaker gebruikt in plaats van de CRI) of hoger te halen bij 3200K als bij 5600K.
De slechtere kleurweergave bij 3200K is gewoon een gevolg van slechtere kwaliteit LEDs in consumentenland.

Voor een module (afstand verlichting naar BS +/- 45cm) wil ik LED verlichting gaan gebruiken. Ik meen vaak te lezen dat 4000k aan te raden.

- Wat is een goede strip?

- Kan ik eventueel dimmen, mocht te het vel zijn?

Een goede strip is er eentje waar (vooral) de kleurweergave-index (CRI) betrouwbaar van is. Van veel van de Aliexpress en Action setjes zal die dat wel niet zijn en moet je maar geloven wat er op de verpakking staat.
Zelf zou ik alles lager dan een CRI van 90 links laten liggen: de kans dat er daaronder een strip is waar 1 kleur er uitspringt (of juist sterk ontbreekt in het spectrum) is een stuk groter dan bij 90 en hoger, waarbij steeds meer kleuren evenredig vertegenwoordigd zijn in het spectrum van de gebruikte LEDs.

Wat betreft dimmen zou ik kijken dat je óf hoogfrequente PWM-dimmers toepast (dimfrequentie ruim in de kHz-en) of échte stroomgestuurde dimmers van (bijvoorbeeld) Eldoled (er zijn nog andere merken).
Een hoge PWM-frequentie wil je omdat je anders gruwelijke interferentie krijgt bij het maken van foto's of video: afhankelijk van de frequentie zie je het zelfs als mens knipperen (zeker bij lagere helderheids-niveau's, als de aan-tijd duidelijk veel korter wordt dan de uit-tijd), maar als jij het niet meer ziet knipperen, ziet jouw camera dat wél. Dat kan in foto's sterke helderheidsverschillen opleveren (en zelfs een lichtmeter die het heen en weer krijgt) en bij video's een enorm irritant geflikker opleveren.
Let op dat er veel LED-voedingen zijn die netmodulatie op de uitgang hebben: de spanning is niet constant, maar pulsvormige gelijkspanning, omdat de afvlakking te wensen overlaat. Dat zie je als mens vrijwel niet (maar ook hier gaat op dat foto- en videocamera's onverbiddelijk zijn) maar vooral bij de alom aanwezige smartphone zul je dan altijd zeer hevige interferentie ondervinden omdat de beeldfrequentie van een smartphone zeer vaak 30 beelden (nou ja, eigenlijk 29,970) per seconde of veelvouden daarvan bedraagt, terwijl onze netfrequentie 50Hz bedraagt.
Welke LEDvoedingen dat wél en niet doen is vrijwel onmogelijk vooraf te bepalen, maar ook hier speelt de prijs vaak wel een rol: voedingen die een stabiele uitgangsspanning leveren, zijn vaak duurder geprijsd dan voedingen die dat niet doen.

De écht goede, stroomgestuurde dimmers hebben als nadeel de prijs: die dingen zijn niet goedkoop en ruim veel duurder dan de meeste dimmers of dimbare LED-voedingen die je kan krijgen.

Het beste kun je zelf links plaatsen naar spullen die je op het oog hebt.

LEDstrips van (bijvoorbeeld) Yujileds zijn gegarandeerd goed, (en beduidend efficiënter (lichtopbrengst) dan goedkope sets) maar ook flink aan de prijs. Je krijgt er echter wel een prima kleurweergave voor terug.

[Klaas Zondervan]

De kleurweergave hangt wel degelijk samen met de kleurtemperatuur. Maak maar eens een foto onder lampen van 3000K en dezelfde foto onder 4000K. Dat zie je tussen die foto's wel degelijk kleurverschil.
Als er geen verschil was, waarom gebruiken fotografen dan lampen van 6000K?

[meino]

Omdat er ook nog zoiets als film bestaat. De meeste professionele kleurenfilms zijn afgestemd op 5700-6000 graden kelvin. Tegenwoordig bij digitale cameras maakt het een stuk minder uit, omdat die de kleuren temperatuur kunnen compenseren.

Groet Meino

[Sven]

Ik heb een strook warm wit schuin op de baan schijnen en een strook koud wit recht richting achtergrond. Allebei tegen de binnenbovenrand van de voorkant) Als je alleen warm wit hebt, zie je geel licht op de achtergrond weerkaatsen.

[Joran]

Dank voor alle antwoorden 

Het is vooral bedoeld om zelf naar te kijken en eventueel aan de baan te werken. Maar minder om foto's te maken.

Als ik bijvoorbeeld bij leddirect zoek naar 4000k led strips. Dan vindt ik verschillende: 230lm/m, 430lm/m, 480;m/m, 1500lm/m, 1520lm/m. Met verschil tussen SMD en COB?

[Klaas Zondervan]

Het aantal lumen per meter zal samenhangen met het aantal leds per meter.

COB is een techniek waarbij meerdere leds zo dicht bij elkaar zijn geplaatst dat het voor het oog lijkt alsof het één led is.

Ik heb zelf led armaturen boven de baan van Müller licht, 60 cm lang, gekocht bij de bouwmarkt. Met een onderlinge tussenruimte van ongeveer 60 cm voldoen ze voor mij prima. Zowel om bij te werken als om foto's te maken.

Je zult ergens moeten beginnen om je zelf een idee te vormen wat genoeg is. Maar ik zou niet voor de goedkoopste ledstrips gaan, die geven te weinig licht.