Boomstammen vervoer

[Hans Reints]

Boomstammen

Door de scherpe milieuwetgeving in Nederland komen we niet veel grootschalig hout/bomen transporten van inlands hout tegen. In de ons omliggende landen kijkt men daar iets anders tegen aan. De Zweden hebben het zelfs over het “Groene goud” als zij over hun naaldbossen spreken. Dichter bij huis, in de Belgische Ardennen, is houtkap een normale gang van zaken. Hier  zijn diverse plaatsen waar het uit bosbouw verkregen hout wordt verzameld en verzaagd. Meestal zijn deze plaatsen in de directe omgeving van stations te vinden waar het bewerkte en onbewerkte hout op de trein kan worden geladen. De omgezaagde en van takken ontdane stammen worden vanuit het bos naar de verzamelplaats gebracht. Van hier gaat het (meestal) op vrachtwagens naar het station.
Hout voor de papierindustrie wordt in korte handzame stukken van 2 tot 3 meter gezaagd en zo vervoerd. Deze korte stammen komen in de regel op de 2 assige Ks-en terecht. Tegenwoordig worden hiervoor ook wel de vier-assige Ss-en gebruikt. Dit zijn de voormalige Rs-en.
De kaarsrechte stammen van het type “heipaal” worden meestal op de Sps geladen. De speciaal voor het vervoer van boomstammen ingerichte Ss en Sps zijn te herkennen aan de zware rongen en dito kopschotten. Bij de Ss (ex-Rs) zijn het in feite dikke H-binten die aan de zijkant van de wagen zijn gelast. Deze constructie is nodig omdat bij normale rongenwagens als de Ks, niet tegen de rongen mag worden geladen en bij de Ss mag dat dan weer wel!
Helaas zijn van deze Belgische houtwagen geen modellen te koop (voor zover ik weet)
Schemelwagens kunnen tot aan tijdperk IV ingezet worden net als de half openwagen voor het vervoer van het mijnhout


001
Een Duitse trein beladen met boomstammen.





002-005
Voorschriften voor het vervoer van Bosbouwproducten (Boomstammen)






006-010
Tekening van het beladen voor tijdperk II tot IV



011
NS aanbeveling voor een S-HTS en Maatschets van een S-HTS


012a
Een Roos met verhoogde stalen kopschotten en verzwaarde rongen


013
Een Res oude stijl beladen met vier stammen duurzaam hout in Oostenrijk. De stammen liggen niet tegen de rongen daar de onderste stammen zijn afgekegt.


014
Nogmaals een Res beladen met boomstammen over de kop gezien


015
Deze Ss is beladen met korte stammen welke bestemd zijn voor de papier industrie. Let even op de verzwaarde rongen en het type ladingmal wat hier gebruikt wordt. Deze rongen mogen wel belast worden!


016
De Res of S-HTS in model beladen volgens de voorschriften. De gebruikte onderleggers dienen tevens als keg. Bij deze wagen mag absoluut niet tegen de rongen beladen worden. De  boomstammen komen direct uit de onmiddellijke natuur (de tuin)


017
De koppen van de stammen waren meestal van een code kleur voorzien. Deze kleur en de bedoeling hiervan is bekent bij de handelaren. Het bouwsel langs de lijn, die met het puntdak, komt ook uit de stal van  het sleutelspoor.


018
De Res van boven gezien. Andere opmerkelijke zaken zijn o.a. de vrijbalken in de ballast en de automatische koppeling op de kolen/ertswagens.


019
Een grote Sik aan het rangeren met een beladen Res


020
Een E zoals we die niet meer tegen zullen komen. De mijnen zijn gesloten en het hout komt tegenwoordig als halffabrikaat (celstof) in grote pakketen in de haven aan.


021
Een gehavende E beladen met stammen bestemd voor de papierindustrie



022-23
Voorschriften voor gebundeld hout



024
De Ks of S-LWO en Maatschets van de Ks of S-LWO



026-027
Een LWW beladen met korte dunne boomstammen. Het linker pakket zit nog in de sjorrings en zal daarom, in tegenstelling tot het rechter pakket, niet tegen de rongen rusten.


028
Toen er nog geen Arbo was werd er wel eens oneigenlijk gebruik gemaakt van de transport ruimte. Hier laat een papierfabrikant gelijktijdig met zijn hout een lading Tri mee komen. Tri word gebruikt om het naaldhout te ontvetten (hars).


029
LWW met korte dikke stammem bestemd om er cellulose van te maken






30 t/m 35
Voor het transport vanuit het bos naar de  laadplaats worden speciale transportauto’s gebruikt. Deze wagens zijn uitgerust met een losse Dolly en een zware kraan waarmee zij zelf kunnen laden en lossen. Noodgedwongen heb ik de speciale grijper (zit bij Railz op een diorama) moeten vervangen voor een poliepgrijpen. Deze grijper kan ook goed dienst doen voor het grijpen van kleinhout. Na het lossen van de stammen wordt de Dolly door de eigen kraan weer achter op de auto gezet.

[Reinout van Rees]

Sobat: super-nuttig, al deze informatie. Mijn modelbaan is in de Eifel gesitueerd, dus ik wist wel wat voor lading ik in m'n rongenwagens zou gaan stoppen

Ik zal jouw informatie eens goed doorlezen. Ik heb eigenlijk alleen tweeassers om de niet al te luxueuze lengte van m'n stations wat te verbloemen. Een roedeltje tweeassige rongenwagens en een paar open wagens. Situatie rond 1970.

Zoiets als "zet de grote stammen met keggen vast", dat zijn mooie details om na te bootsen.

Voordeel: ik heb anderhalve week geleden de dode kastanje in de achtertuin omgezaagd, dus ik heb ruim voldoende materiaal

Reinout

[Ruud K]

Heel nuttig en buitengewoon informatief en leerzaam draadje .

Groet,
Ruud

[Hans Reints]

Renovatie staat voor 2023 in de wacht.

[puntenglijder]

Ik ben benieuwd Hans.

Laat die update maar komen.

Kees.

[nighttrain1]

In Scandinavië wordt ruimhout veelal vervoert in speciale wagens.
Laatst zijn er door Marklin van deze wagens uitgebracht,


Art.nr. 47138, 4x een SGNS 88. Wagenset is nog leverbaar (zojuist, wel even controleren of het nog zo is als u het leest en ook misschien deze mooie wagens hebben wil over een paar jaar).

Maar ook door B-Models zijn deze wegens uitgebracht.


Art.nr. 54201AC 3 delige wagen set. Type SGNS ‘Cargolink AS’  op moment van schrijven nog verkrijgbaar bij Tag & Hobby in Lulea.

Indien ja een 3D printer hebt, kan je bij thingiverse een file downloaden waar mee je zelf een Finse ruwhout wagon kan maken.


Thingiverse frame van houtwagen die je zelf kan maken mits je een 3D printer hebt.

Echter moet je wel zelf ergens draaistellen vandaan toveren.
De draaistellen die ze in Finland gebruiken passen niet hier in Nederland, omdat de spoorbreedte niet overeen komt.
Ik heb zelf deze wagen ook gemaakt en van foto`s van de draaistellen een eigen draaistel ontworpen.
Ben alleen de file kwijt.

Ik heb er ooit eerder een draadje over geschreven en dat vind je hier.

Succes.