Hoe aan te sluiten - elektrische wissel met onbekende specs

[hann...]

Beste forumleden,

Kort geleden ben ik in de modelspoor hobby gesprongen. Vooral op elektronica gebied valt voor mij nog veel te leren.

Nu wil het zo dat ik op Eurospoor 2011 twee 2e hands elektrische wissels heb gekocht.
Inmiddels ben ik bij het aansluiten daarvan aangekomen, en daar ontbreekt het mij aan de kennis.

Ik heb:
- een digitale minitrix baan (N spoor dus) met Mobile Station
- twee elektrische wissels zonder artikelnummer.

Op de wissel zelf staat geen merknaam en geen artikelnummer, op het elektrische deel staat enkel "Bertren" en "Made in Spain".
Ik vond op e-bay een afbeelding die overeenkomt met hoe het er bij mij uit ziet: http://cgi.ebay.nl/ws/eBayISAPI.dll?VISuperSize&item=200696400416

De voornaamste vraag die ik heb is op welk voltage deze wissel zou werken.
Ik heb nog geen trafo, maar ben bang dat ik er een met een te laag of juist te hoog voltage aanschaf.

Daarnaast vraag ik me af hoe ik kan testen of zien welk van de draadjes welke functie heeft. de wissel heeft een groene, gele en rode draad.
De standaard minitrix schakelaars hebben geel en groen als schakeldraden (dat laat rood over voor de stroomtoevoer). De Viessmann schakelaar die ik heb aangeschaft heeft rood en groen als schakeldraden (wat geel als stroomdraad zou overlaten). Omdat ik er niet zeker van ben dat dit een Minitrix wissel is wil ik dit dus graag op een veilige manier testen.

Mocht ik nog belangrijke informatie zijn vergeten, dan hoor ik dat graag.

Dank!

Hanneke

[Tjalling]

Hallo Hanneke,

Van harte welkom op het forum!
Het wissel dat je gekocht hebt is gemaakt door Ibertren, een fabrikant die veel Spaans spul levert. Welke kleurcodes zij gebruiken voor de draden van de wisselaandrijving weet ik niet.

Voor het bedienen van wissels kun je volstaan met een trafo die 14 tot 16 volt wisselspanning (~) levert. Een oude (analoge) treintrafo heeft de juiste uitgang en is meestal vrij eenvoudig te vinden.
Verder kun je de wissels gewoon proberen, zolang je er maar voor zorgt dat er niet constant stroom op de spoel staat.
1 draadje vast aansluiten, ander draadje laatste stukje blank maken, tegen de andere aansluiting van de trafo houden (op het metaal) en kijken of de aandrijving beweegt, zo alle combinaties langs gaan totdat je weet wat de basisdraad is, welke voor links is en welke voor rechts. Daarna kun je het spul aansluiten via je schakelaars.

Groet en veel succes!
Tjalling

[hann...]

Hartelijk dank voor het uitgebreide antwoord, hier ga ik mee aan de slag!

Aanvullend heb ik nog een vraagje, kan ik voor de wissels ook een transformator gebruiken met een draaiknop (zoals voor een analoge trein), of is het beter een 'vaste' transformator te gebruiken?
Diezelfde vraag heb ik eigenlijk ook voor verlichting, want daar heb ik ook nog geen stroomvoorziening voor.

Dank!

Hanneke

[Menno]

De meeste wissels met 'ouderwetse' magneetaandrijvingen werken inderdaad ook prima op gelijkspanning (let wel: In H0, ik weet niet hoe dat in andere schalen zit): de knop van de trafo kan je gebruiken, maar die dien je dus wel eenmalig te bedienen, terwijl er gewoon een vaste spanning van 14 tot 16 Volt beschikbaar is.

Echt verschil is er niet: gelijkspanning trekt waarschijnlijk wel wat meer vonkjes in de schakelaar dan wisselspanning.

De verlichting kan inderdaad op diezelfde vaste 16 Volt, maar beter is het om die wel gescheiden te houden van de wissels: afhankelijk van de magneetaandrijving kan er een aardig stroompje getrokken worden, wat je dan ziet in het iets inzakken van de verlichting.

Let wel op de maximaal te trekken stroom! De groene Trix Express trafo's die ik nog van m'n grootvader heb leveren 0,8 Ampere bij 15 Volt of iets dergelijks: dat betekent dat je er ongeveer 16 lampjes op aan kan sluiten die bij die spanning (15 Volt) ongeveer 50 mA trekken, een niet zo'n ongewone stroom voor gloeilampjes.

Wil je er meer, dan is een losse trafo die meer stroom kan leveren, makkelijker: een iets lagere spanning komt overigens de levensduur van de lampjes ten goede en zorgt vaak voor natuurlijker verlichting dan op de voorgeschreven werkspanning.

[Afgelopen]

Mij is opgevallen dat de led verlichting van Viessmann het mooier doet op gelijk- dan op wisselspanning. Wel zorgen dat het goed zit aangesloten, anders brand er helemaal niets - maar bij wisselspanning is er en soort hele snelle stroboscoop werking, die ik persoonlijk niet fraai kan vinden. Hiervoor gebruik ik meestal trafo's van 12 V, die zijn goedkoop bij de kringloopwinkel te vinden en voldoen prima.

[Daniels]

Ik doe dat ook op die manier,

Ik heb met digitale aansturing (nu nog lokboss van Fleischmann) en een oude analoge aansturing voor de lampjes en wissels.

[jaco_v]

Mij is opgevallen dat de led verlichting van Viessmann het mooier doet op gelijk- dan op wisselspanning. Wel zorgen dat het goed zit aangesloten, anders brand er helemaal niets - maar bij wisselspanning is er en soort hele snelle stroboscoop werking

Dat is omdat bij wisselspanning de stroom steeds heel snel (50 keer per sekonde) van richting verandert. Een LED is een diode, die licht uitzendt, en een diode laat de stroom maar in één richting door. Zoals je zelf ook zegt, moet je daarom bij gelijkstroom een LED op de juiste manier dwz in de juiste stroomrichting aansluiten.

Bij wisselstroom laat de diode de helft van de tijd de stroom niet door en zendt de LED dus geen licht uit. Wanneer je direct naar een LEDje kijkt, kun je dat niet zien, maar vanuit de hoeken van je ogen kun je dat inderdaad soms wel een beetje vernemen.

Groeten, Jaco