Doel:€250.00
Donaties:€157.50

Per saldo:€-92.50

Steun ons nu!

Laatst bijgewerkt
op 30-06-2020
Algemeen

De stichting

Recente berichten

Bouwen met messing en zagen met beugelzaag, zaagbladen 6/0 en 8/0 door GerardvV
Vandaag om 14:44:31
NS: intercity Den Haag-Aken in 2025 haalbaar door RikM
Vandaag om 14:38:19
Mat '36 445 door GerardvV
Vandaag om 14:35:30
Baanbouw met Ecos besturing genaamd: Giessenstad Rbf door Rene de Haan
Vandaag om 14:27:04
Peco rails code 55 of 80 voor ouder materieel? door Martin Domburg
Vandaag om 14:22:10
Onlangs gespot - gefotografeerd, de foto's door gtw6016
Vandaag om 14:20:09
De bouw van mijn modelbaan in Thailand door tuurtje
Vandaag om 14:16:38
Frans loodsje et cetera door Piet Groot
Vandaag om 14:16:08
Modeltrein Express eigen productie (nog niet bekend wat!) door NS8714
Vandaag om 14:12:30
Afbeeldingen van lokomotieven op Z21 zetten! door Ronald Halma
Vandaag om 14:01:13
NL-baan in Canada door Thai-Bundesbahn
Vandaag om 13:54:03
Onshape cursus door Edsko Hekman
Vandaag om 13:52:16
Mijn eerste H0-modeltreinbaan in aanbouw door Silver Fox 2512
Vandaag om 13:40:48
Virgin HSL van Las Vegas naar SoCal een ((piep)klein) stapje dichterbij door Arjen-V
Vandaag om 13:39:10
Gezocht: enkelvoudige Loconet servodecoder? door Klaas Zondervan
Vandaag om 12:52:14
NS Stoomverwarmingswagen door nighttrain1
Vandaag om 11:54:28
18-luiker in spoor 0 door Vincent S
Vandaag om 11:41:50
3D printen van niet meer leverbare onderdelen door MOVisser
Vandaag om 11:16:40
Ombouw/Pimpen Bolle neuzen door bollen neus
Vandaag om 10:25:31
Toekomst van modeltreinbeurzen? door nkob
Vandaag om 10:15:32
Modelhuis demonteren zonder stukken door Basilicum
Vandaag om 09:23:20
Fotowedstrijd BeneluxSpoor.net door Bob R.
Vandaag om 08:48:29
Digikeijs DR5000 werkt met Raspberry Pi 3? door Martin Domburg
Vandaag om 08:46:27
BNLS-Module: "Rvbr-Btk, Ringvaartbrug Haarlemmermeer nabij Buitenkaag" NS H0 door nighttrain1
Vandaag om 08:28:07
Toon hier je nieuwe (model-) spooraanwinst(en)... door Arjan6511
Vandaag om 07:12:54
Trix 23219 Simplon Orient Express rijtuig binnenverlichting doet het niet door sjoerd74
Vandaag om 06:06:27
Kortsluiting DR5000 met meten met een oscilloscoop door Fransx
Vandaag om 00:18:34
Havenbaantje, Duitse havenstad, periode 2e wereldoorlog. door AndréDev
01 juli 2020, 22:45:47
NS vanaf 2023 met snellere trein naar Noord-Nederland, ondanks ongeschikt spoor door 44
01 juli 2020, 21:52:08
De HTM Buitenlijner door Gerco van Beelen
01 juli 2020, 21:43:53
  

Auteur Topic: Rivarossi E424 oud model reparatie  (gelezen 896 keer)

Station W

  • Offline Offline
  • Berichten: 216
  • ... to boldly go where no one has gone before ...
Rivarossi E424 oud model reparatie
« Gepost op: 25 mei 2020, 23:33:47 »
Hallo mede-treinliefhebbers,
Mag ik jullie deelgenoot maken van onderstaande reparatieverhaal. Het gaat over de wormwielaandrijving die vroeger in de Rivarossi locomotieven werd toegepast. Omdat het nogal specifiek is, vind ik dat het op BNLS niet mag ontbreken en wil ik graag de informatie en ervaringen delen op het forum. Misschien heeft een eenvoudige huis-tuin&keuken-knutselaar (net als ik) er nog eens behoefte aan.
Met grote dank aan de technische informatie van de website http://www.rivarossi-memory.it/Tecnica/Motore_Pallini/Pallini_e_Motori.htm

Eerst even dom kletsen
Kort geleden kon ik mijn jeugdnostalgie niet langer meer bedwingen. In de tweedehands kwam ik mijn lang gekoesterde wens tegen: Een Italiaanse E424 van Rivarossi uit de jaren ’60. Mijn broer had hier een exemplaar van. Samen hebben we er de verschrikkelijkste (treinen-) dingen mee beleefd en nu kon ik er zelf ook eindelijk een te pakken krijgen. Een kleine bijkomstigheid was dat bij de aankoop van deze tweede loc een briefje was bijgeplakt met “Rijdt niet!!”. Nu was dat een bekend verschijnsel want die van mijn broer had dat ook regelmatig. Bovendien was hier in de tweedehandsprijs rekening mee gehouden. Dus vol goede moed het ding gekocht en aan de slag gegaan.



De reparatie
De oude Rivarossies hebben een nogal specifieke aandrijving. Het zit vol met kogellagertjes en bij demontage rollen de kogeltjes alle kanten op. Niet erg praktisch voor de servicemonteur en ik denk dat ze er bij Rivarossi thuis ook snel van afgestapt zijn. Niettemin ligt hier een uitdaging. Voordat je begint moet je een platte, goed dichte doos of een schaal zoeken of iets dat onverwacht wegrollende onderdeeltjes kan opvangen en zet hier de loc in. De kap van de loc kan eenvoudig afgelicht worden nadat de schroefjes van de stroomafnemers op het dak zijn losgedraaid.

Koolborstels
Nadat de kap is afgelicht is de motor direct bereikbaar. Daar kwam het eerste probleem aan het licht: de koolborstels gejat. Gelukkig had ik nog een paar Lima koolborstels liggen die precies bleken te passen, al liggen ze wat diep. Met een klein puntfreesje heb ik hierin in de bovenkant een klein uithollinkje gemaakt, zodat de uiteinden van de verende staaldraadjes er in pasten. Belangrijk is dat de koolborstels niet klem zitten in de schachten, want dan verbreekt onverbiddelijk het elektrisch contact. In dit geval bleek de onderkant van een van de koolborstelschachten iets naar binnen verbogen, zodat dit niet soepel kon bewegen. Even iets teruggebogen dus.


Links: Bovenkant motorhuis met koolborstelveertjes.
Rechts: Aangepaste koolborstel met gaatje bovenin.

Lagering van de motor
Na losdraaien van de 2 schroeven op de motor kan het plastic motoromhulsel omhooggetrokken worden. Nu springen de eerste kogeltjes eruit. De meeste zullen blijven plakken aan de magneet van de motor. Er kunnen ook kogeltjes door het vet van het lager met het motorhuis mee gaan. In mijn geval was er een kogeltje te zien, de rest was verdwenen. Daarna kan met een beetje wurmen de rotor tussen de magneet en ijzeren delen (die ook los zitten) omhooggehaald worden. Opvallend dat dit bij het exemplaar van mijn broer niet mogelijk was. De worm die aan het andere einde van de motoras zit was daarbij vastgezet. Zo niet bij deze, de worm zit los op de as en wordt in het draaien meegenomen door het hoekige profiel van de as. Als de rotor er uit is komen opnieuw kogeltjes tevoorschijn. Ook hier kunnen kogeltjes aan beide zijden blijven plakken. Helaas waren er bij mij geen kogeltjes meer aanwezig. In het lager bovenop de rotor horen 5 kogeltjes te zitten, in het lager onder de rotor 10. De kogeltjes van het bovenste lager dienen rondom het uitstekende motorasje gedrapeerd te worden.


Links: Rotor in het magneetijzer, je kunt 2 kogeltjes op de rotor tegen het uitstekende asje zien.
Rechts: Rotor teruggeplaatst, nog geen kogeltjes bovenop. Dit moeten er 5 worden.


De kogeltjes voor het onderste lager passen in de krans. Pas op: deze kunnen in de schacht rollen waar later de motoras  doorheen gaat om de tandwielen in het draaistel aan te drijven. Als je dit overkomt kun je deze alleen weer terug krijgen door het aangedreven draaistel open te maken en het gevallen kogeltje uit het wormgaatje de vegen. Soms vraag je je af waar het gebleven is. Toch naar een andere dimensie? Hierover later meer. Het lijkt het handigst om eerst de rotor te plaatsen en daarna de magneet met ijzer er overheen te schuiven. Let hierbij op de positionering, zie onder Rijrichting. Het herplaatsen van het plastic motorhuis moet met enig gevoel gebeuren. De magneet trekt de rotor scheef en toch moet de as met de kogeltjes erop in het gaatje komen. Iets draaien aan de rotor kan helpen de juiste positie te vinden. Zit hij op z’n plek maar draait het slecht, dan zijn de kogeltjes van hun plek geraakt: opnieuw proberen.


Links: Gehele motor uitgenomen, in de krans van het onderste lager 10 kogeltjes aangebracht.
Rechts: Rotor dient met lange as naar beneden op het lager aangebracht te worden.
Uiterst rechts: Zakje met nieuw bestelde kogeltjes.


Aangedreven draaistel
Het aangedreven draaistel veroorzaakt opnieuw een kogeltjesdrama. De loc ligt ondersteboven in de opvangbak. Na het losschroeven van de beide bevestigingsschroeven op de onderzijde van het draaistel rollen de kogeltjes er uit voor je er erg in hebt. Gelukkig in de opvangbak. De worm wordt net als de rotor op 2 plaatsen van kogellagers voorzien. Bij het openen van mijn exemplaar kwamen gelukkig nog een heleboel kogeltjes tevoorschijn, weliswaar op vreemde plaatsen. Als alle wielen en tandwielen zijn uitgenomen kunnen de kogeltjes worden aangebracht op de grote ring waar de worm moet komen. Er dienen 18 kogeltjes op de grote ring plaats te nemen. Als deze zijn aangebracht kan de worm voorzichtig op zijn plaats worden gezet, en vervolgens de overige (tand-) wielen. Het is ondanks de schijnbare symmetrie niet mogelijk om de stroomafnemende wielen naar de andere kant over te zetten, dan passen de wormwielen niet meer op de worm vanwege de tegengestelde schuine stand. Op de worm moeten dan nog de laatste 5 kogeltjes worden aangebracht. Laat ze niet in het gat rollen. Tenslotte kan de bodemplaat weer op zijn plaats komen. Vergeet de koppeling niet. Draai  de schroefjes niet te hard aan, het plastic van het draaistel kan breken. Bij mij ging het plastic kokertje waar de koppeling omheen zat kapot, ik moest dit oplossen met een langere schroef.


Links: Aangedreven draaistel. 2 buitenste schroeven losdraaien. Bovenste schroef is niet origineel.
Midden: Alle (tand-)wielen geplaatst, nog niet alle 5 kogeltjes op de worm aanwezig.
Rechts: Worm uitgenomen, alle 18 kogeltjes zijn geplaatst.

Aanbrengen van de kogeltjes
Om de kogeltjes op hun plaats te krijgen moet je het lager eerst insmeren met kogellagervet: de grootste vijand van de elektromonteur, maar het is niet anders. Zoek een cocktailprikker of zo (niet iets van metaal vanwege magnetische werking) en smeer op het puntje ook een beetje vet. Vervolgens “plak” je de kogeltjes aan het houtje en brengt ze zo in het vet in de krans van het lager. Let goed op dat er tijdens de montage geen kogeltjes meer in het tegenoverliggende deel geplakt zitten (van een eerdere montagepoging). Als het niet goed plakt dan rollen de kogeltjes weg tijdens de montage. Er zijn in totaal 38 kogeltjes nodig. Omdat ik er maar 23 aantrof heb ik er 15 besteld bij Jaak in Breda: Staal 1mm (ik heb er 18 gekregen).

Inlopen en stellen van de stelschroefjes
Als alles weer in elkaar zit kun je proefdraaien. Ik zet de loc (zonder kap) op een blokje hout waarbij de wielen vrij blijven en probeer de rotor met de vinger te draaien. Dit gaat eerst een beetje stroef maar al heel gauw moet dit soepel aanvoelen. Zo niet, dan is er ergens met een kogeltje iets misgegaan: deze zit op een plek waar het niet de bedoeling was. Als dit goed gaat, voer ik de stroom toe vanuit mijn voeding met 2 krokodillebekjes op de koolborstelhouders. De stroomknop wordt begrensd op 100mA en spanning ingesteld rond de 4V. Dit moet nu toch wel gaan werken. Bovenop het motorhuis en onderop de bodemplaat van het draaistel zitten stelschroefjes. In een heel bont geval kan het nodig zijn hier de ruimte voor de kogeltjes te verstellen. Je draait het onderliggende moertje los zodat het stelschroefje in- of uit gedraaid kan worden. Tijdens het proefdraaien kun je aan het motorgeluid horen of aan het stroomverbruik zien of je een optimale instelling hebt. Als die gevonden is draai je het moertje weer aan zodat het stelschroefje gefixeerd zit.

Stroomstoringen
Bij de eerste rijpogingen bleek de stroom nogal te onderbreken. Natuurlijk waren de niet-originele koolborstels direct verdacht. Na enig zoeken bleek echter het probleem in het niet-aangedreven draaistel te zitten. Het veertje tussen het stroomafnamelipje en de bevestigingsschroef was gecorrodeerd. Na behandeling met een polijstpapiertje op de contactvlakken was het probleem weg.


Links: Bodemplaat verwijderd. Tussen de schroef en de messing lip zit de gecorrodeerde veer.
Midden: Onderdelen voor de stroomafname, de veer moest gepolijst worden.
Rechts: Midden op de foto is de moer te zien waarmee het draaistel en de draad vastgezet wordt.

Rijrichting
Tijdens mijn eerste proefrijden bleek de polariteit van de motor verkeerd om te zitten. Achteruit was vooruit en andersom. Dit is niet met het verwisselen van draadjes op te lossen want het motordraaistel geeft de stroom door via het chassis. Maar nu je het motorhuis toch open hebt liggen kan dit verholpen worden door de magneet los te trekken van de ronde ijzeren delen, en vervolgens om te draaien (links-rechts, niet boven-onder). De ronde ijzeren delen hebben een vaste positie in de bodem van het motorhuis: 2 ondiepe nokjes naar beneden. Blijkbaar was er al heel wat geprutst aan deze locomotief.

Als een zonnetje
Ondertussen rijdt mijn Rivarossi E424 als een zonnetje. Misschien kan Henk Wentink hieronder eens schrijven hoe hij aan dat ding gekomen is. De loc is verder zo puntgaaf dat ik mij afvraag of die ooit echt gereden heeft.
Tenslotte: Excuus voor dit lange verhaal. Hopelijk heeft iemand er eens iets aan. Uiteraard bent u vrij om aanvullingen en/of correcties hieronder aan te geven.

Groeten Henk


« Laatst bewerkt op: 26 mei 2020, 20:59:06 door Station W »

Gert Arkema

  • Offline Offline
  • Berichten: 3758
  • Rhenopa / Bruggen-IG:
    • Team Mitropa
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #1 Gepost op: 26 mei 2020, 00:29:21 »
Mooi verhaal en lekker gedetailleerd. Oldskool techniek met alle voetangels en klemmen. Leuk  (y) .
groet Gert
 
Behandel een ander zoals jezelf behandeld zou willen worden.

janw

  • Offline Offline
  • Berichten: 1951
  • Bruggen-IG:
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #2 Gepost op: 26 mei 2020, 01:09:03 »
ja, fantastisch om te zien met hoeveel zorg die aandrijving in dat draaistel is uitgedacht en gemaakt. Voor de eeuwigheid ontworpen...

henk

  • Offline Offline
  • Berichten: 18996
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #3 Gepost op: 26 mei 2020, 07:34:44 »
Goed verhaal.  (y)
Zit de oude Rivarossi 1100 ook zo in elkaar? Staat me bij dat die ook zo opvallend soepel rijdt.
Het is heel Nederlands om iets heel Nederlands te vinden.

zuylen

  • Offline Offline
  • Berichten: 3801
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #4 Gepost op: 26 mei 2020, 08:36:28 »
Die oude Rivarossi 1100 heb ik een keer bij mij op de slachtban..  :angel: eh ik bedoel reparatietafel, gehad. Die had die kogeltjes voor het lager niet. De rest komt aardig overeen met dit model. Wat mij destijds ook opviel was de grote schakelaar aan de zijkant, waarmee je de loc op bovenleidingstand kon zetten. (Dit was overigens bij de Fleischmann locs uit die tijd ook zo.)

ruudns

  • Offline Offline
  • Berichten: 5509
  • ***
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #5 Gepost op: 26 mei 2020, 10:07:00 »
Leuk verhaal. Eén opmerking. Hoe weet je dat er 38 kogeltjes in moeten? Normaal heeft zo'n lager zonder opsluitkooi het aantal kogels dat er in past, -1 ;).
Ho, NS periode III tot V. Artitec, Roco, Hamo, FM, Piko, Rivarossi en Liliput.
Verwerken van NS H0 modellen in de NSinmodel treinenlijst (https://forum.beneluxspoor.net/index.php?topic=67158.0).

wob

  • Offline Offline
  • Berichten: 1204
  • Aachenau West
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #6 Gepost op: 26 mei 2020, 17:24:12 »
Prachtig verhaal, Henk (y)

Groet, Bas

NS1220

  • Offline Offline
  • Berichten: 2114
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #7 Gepost op: 26 mei 2020, 17:27:35 »
Mooie techniek  (y)
de groeten van Jacob
Modelbouwer in H0 en H0e. Tijdperk ongeveer '65~'75.
Vervoer van goederen met gewone wagons en 20' containers op platte wagens.
En iets in LGBschaal:
https://forum.beneluxspoor.net/index.php?topic=88776.0

zuylen

  • Offline Offline
  • Berichten: 3801
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #8 Gepost op: 26 mei 2020, 18:43:50 »
Voor tecniek uit de jaren zeventig deden ze wel moeite om een goed lopende loc te verkrijgen. Nu allemaal weer achterhaald. Maar het slaat zeker geen modderfiguur! (y) Zo heb ik ooit eens een Rivarossi draaischijf weer gangbaar moeten maken voor de RCU. Het was toen top techniek (de toen nieuwe Fleischmann draaischijf ipv de oude blikken versie moest nog uitkomen) De Rivarossi draaischijf liep wel mooi, ondanks het veel te grote huisje die op de draaibrug zat.
« Laatst bewerkt op: 26 mei 2020, 18:47:45 door zuylen »

Pauldg

  • Online Online
  • Berichten: 3993
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #9 Gepost op: 26 mei 2020, 20:58:31 »
Het doet mij een beetje denken aan een fietsreparatie met al die losse kogeltjes die je kwijt kan raken...
Ork ork ork, styreen snij je met een...

Station W

  • Offline Offline
  • Berichten: 216
  • ... to boldly go where no one has gone before ...
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #10 Gepost op: 26 mei 2020, 23:45:04 »
Hallo mede-modeltreinliefhebbers,
Dank voor uw reacties. Ik ben blij dat het oude werk nog zo gewaardeerd wordt. Oldskool inderdaad, en gaat beslist de eeuwigheid mee. Hoewel wel wat drukkend als je beseft dat je zelf ook al zo oud aan het worden bent. De 1113 had ik ook. Liep werkelijk als een tierelier. Uit elkaar gehaald om de onderdelen voor de Italiaan van broerlief te gebruiken en weer rijvaardig te krijgen. Inderdaad geen kogellagers maar wel eenzelfde tandwielconstructie. Ook hier zat de worm vast op de motoras. Maakt het allemaal wel wat gemakkelijker. Het aantal van 38 kogeltjes heb ik van Alessandro Civelli zelf, constructeur bij Rivarossi (nou ja, van de website dan). Maar heel goed dat deze richtlijn boven water komt: zoveel als er passen min een. Volgens mij klopt dat ook met de bovenstaande aangegeven aantallen.

Groeten Henk

Duizendpoot

  • team Mitropa
  • Offline Offline
  • Berichten: 1111
    • wp.duizendpoot.de
Re: Rivarossi E424 oud model reparatie
« Reactie #11 Gepost op: 27 mei 2020, 10:29:47 »
Henk,
Wat een mooi verslag en knap dat je alles weer in elkaar en rijdend gekregen hebt.  (y)
Groet, Hans
Met vriendelijke groet, Hans.
Halfnul bouwen was helemaal mijn ding.
En omdat het kan bouw ik nu 1:120.
https://wp.duizendpoot.de