Google+
Doel:€250.00
Donaties:€118.25

Per saldo:€-131.75

Steun ons nu!

Laatst bijgewerkt
op 23-09-2017
Algemeen

De stichting

Recente berichten

Onlangs gespot - gefotografeerd, de foto's door frys600
Vandaag om 21:25:08
040T KDL 11 - een franse smalspoorloc in 0e door Lucien
Vandaag om 21:24:50
Video's over werken met Traincontroller door RudyB
Vandaag om 21:24:02
Rhätische Bahn in 0m; van Filisur naar Stuls door bernhard67
Vandaag om 21:19:54
Marklin z-spoorbaantje in aanbouw door bink79
Vandaag om 21:18:27
Mijn eerste H0 modeltreinbaan in aanbouw door bosje77
Vandaag om 21:17:07
ESU Ludmilla, ervaringen gevraagd door Baan Wally
Vandaag om 21:14:11
Trein door kapotte bovenleiding geraakt. door borotof
Vandaag om 21:11:49
Hoe onderdelen slim op te bergen? door Bert V
Vandaag om 21:08:21
seinen en nachtschakeling door Norway13
Vandaag om 20:56:31
Straatspoor voor Delft/ Westlandbaan door Tulpendaal
Vandaag om 20:50:38
Baanbouw Bosje77 door bosje77
Vandaag om 20:40:38
Dirty Stuff door Hans_omBC
Vandaag om 20:32:43
Bramsburg door bosje77
Vandaag om 20:03:49
Br 18 526 door Biesje
Vandaag om 19:35:31
Gezocht: decals voor NS-Buffetrijtuig door janw
Vandaag om 19:31:56
Functiemapping LoPi V4.0 DCC door wob
Vandaag om 19:20:54
Wat wilde je altijd al hebben? door Stedahult
Vandaag om 19:18:41
Depot door Sobat Kras
Vandaag om 19:16:26
Bezetmelders ook splitsen bij toepassen booster door Wim Ros
Vandaag om 19:14:20
Open dag door JohnT
Vandaag om 19:05:46
Tips voor een natuurgetrouwe modelbaan door dh3201
Vandaag om 18:25:15
Aansluitschema Fleischmann Draaischijf 6052 door trabiarie
Vandaag om 18:11:51
Raadplaatje door BrightonBelle
Vandaag om 18:03:39
Ik bouw een Inglenook rangeerbaantje in 0! door Ronald Halma
Vandaag om 17:54:27
Iris handregelaar, hoe aansluiten op DR5000? door W.Broere
Vandaag om 16:37:16
H0m RHB/MGB - van Sumvitg-C naar Disentis/Mustér (Zwitserland) door Jan Bennink
Vandaag om 16:17:26
Modelbaan in Trainz door olaf99
Vandaag om 16:14:41
Bouw spoor nul module baan bahnhof Königshofen tijdperk III door bernhard67
Vandaag om 15:57:40
Analoge baan aansluiting trafo en ringleiding door Klaas Zondervan
Vandaag om 15:39:32
  

Auteur Topic: Bruggen-IG: Brug van karton: Culemborg (I)  (gelezen 28100 keer)

janw

  • Offline Offline
  • Berichten: 1672
  • Bruggen-IG:
Bruggen-IG: Brug van karton: Culemborg (I)
« Gepost op: 05 februari 2010, 00:50:04 »
De afgelopen tijd is hier, terecht, wat meer over bouwen in karton ter sprake gekomen, zelfs ook over een brug (zie bv. http://www.beneluxspoor.net/index.php/topic,24853.0.html en http://www.beneluxspoor.net/index.php/topic,25470.0.html).
Ik werk zelf graag met karton, onder meer voor rijtuigen. Een tijdje geleden heb ik in karton een model gebouwd van de oude hoofdoverspanning over de Lek bij Culemborg (uit 1863-68), in de lijn Utrecht-Den Bosch. Dit model is ook vertoond in Rail Magazine 258 uit oktober 2008. Hier wil ik nu wat meer laten zien over de bouw van dit model. De brug zelf is 180 cm lang, met de pijler en landhoofd erbij twee meter.


Briefkaart uit het begin van de 20e eeuw


Het (bijna) voltooide model, 2007



Om redenen die je nooit helemaal precies kan uitleggen vond ik, als jeugdig treinreiziger op de lijn Eindhoven-Utrecht, de 19e-eeuwse brug bij Culemborg altijd iets bijzonders. Iets in de samenwerking tussen het net-niet regelmatige ritme van het voorbijflitsende ijzerwerk en het rivierenlandschap ter plekke. Toen de brug in 1982 werd vervangen vond ik dat natuurlijk niets --en was ik niet de enige, getuige het aantal publicaties over de brug uit die jaren, alsmede het monument dat voor de oude brug en zijn bouwers werd opgericht.
Enige jaren later  werd ik nieuwsgierig of het mogelijk zou zijn om in simpel karton een 'werkend' schaalmodel van deze brug te bouwen. Na een enthousiast begin stond het prille model model vervolgens 18 jaren op een kast.



Vanaf herfst 2006 heb ik het project weer opgevat en voltooid.

Het basisprincipe van het model is de 'veredeling' van karton door lijm en/of verf. Karton dat lijm en/of verf opneemt, zoals ik hier niet hoef te vertellen, blijkt na droging daarvan ongeveer even hard en  stevig te zijn als kunststof. Bij dit model was het de vraag of, als we de originele constructie zo ver mogelijk zouden nabouwen, het bewerkte karton een voldoende sterke dragende constructie zou opleveren. Daarbij werkt in ons voordeel dat een modeltrein door de schaalverkleining relatief (zeer) licht uitvalt: van een trein schaal 1:87 is het gewicht in theorie 1:87 tot de macht 3 van het origineel (afgezien nog van het effect van het materiaalverschil). Dit was een reden te meer om de gok te durven wagen dat de uiteindelijke brug een modeltrein zonder doorbuigen zou kunnen dragen (ondanks zijn lengte van 1,8 meter). Deze verwachting is ook meer dan uitgekomen. Precieze sterkteproeven heb ik niet gedaan, maar de brug is een onwrikbaar geheel geworden.

Voor karton als materiaal pleit verder dat het snel en gemakkelijk te bewerken is en uitermate goedkoop.

   Als ruggegraat van het model beschouwen we de 43 verticale portalen; de afmetingen hiervan kunnen door het combineren van verschillende tekeningen uit Koolhof gemakkelijk achterhaald worden. Van stevig karton wordt een mal gemaakt die alle maten van de portalen vastlegt behalve de hoogte: zo worden alle portalen, afgezien van de hoogte, precies gelijk. De brug is symmetrisch: portaal 1-21 en 23-43 vormen 21 paren van oplopende grootte, portaal 22 is de middelste en grootste. De drie eindportalen aan beide kanten staan vlak bij elkaar en zijn met extra vakwerkverbinden tot één eindstuk samengevoegd.  Deze worden hier verder als een geheel behandeld en samen als portaal 1 aangeduid. De brug bestaat in deze telling dus uit portaal 1-19 A van oplopende grootte, middenportaal 20 en vervolgens 19-1 B van aflopende grootte. Er zijn twee typen portalen: de nummers 1-7 met één bovenvak, en de no's 8-20 met een gedeeld bovenvak (met een tweede horizontale tussenbalk en dus twee kruisverbindingen.


Dan het bouwen zelf. De algemene werkwijze is als volgt: eerst achterhaalde ik uit het boek van Koolhof en door heel veel kijken naar de foto's hoe de brug precies in elkaar zat. Daarna maakte ik van karton een mal van de basisvorm van de portalen, en op papier een zijaanzicht van de halve brug op ware modelgrootte. Deze twee dienden als basis voor het maken van de portalen. Vervolgens worden alle portalen gemaakt en geschilderd.




Daarna worden ze in een soort 'steiger' met de diagonalen, de onder- en bovenranden, en de andere verbindingen samengebouwd tot brug. Vanaf beide uiteinden werkte ik naar het midden, want de brug is symmetrisch. Steeds eerst één paar portalen erbij, dan de diagonale verbindingen een stap verder aanbrengen (binnen- en buitenzijde).
Zo groeien beide helften naar elkaar toe.













Bovenaanzicht nog zonder bovenrand:


bovenrand wordt gelijmd:


onderrand:

details:


 Door de beide verticalen van elke portaal (de linker en rechter 'paal') lopen nog 2 boogvormige kanaalijzers door de hele brug heen (in flauwere bogen dan de bovenrand, op 2 hoogtes - zie de foto's en tekeningen). Deze zijn ook weer dubbel uitgevoerd, dus steeds 4 evenwijdige, onder en boven, maakt samen 8. Deze worden gemaakt van notenhout 1 x1 mm.

Later meer.
« Laatst bewerkt op: 22 augustus 2011, 11:36:56 door Hans van de Burgt »

R Fongers

  • Heb je al gelachuhh
  • Offline Offline
  • Berichten: 482
  • Mooi Man
    • Fantasie in N-Spoor
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #1 Gepost op: 05 februari 2010, 00:54:59 »
Wauwww,

Ziet er heel erg goed uit. (y) (y) (y)

Grtzz Rob
N - TC + P15 ><  LocoNet interface >< Koploper - S88LN  - Tijdperk V

Prutserclub

hspoor

  • Offline Offline
  • Berichten: 55
    • Haarlemmermeerspoorlijnen
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #2 Gepost op: 05 februari 2010, 07:35:10 »
Wauww Jan, dat ziet er geweldig uit.
Hoe maak je L en H profielen van karton?
'Zet' je bij een L-profiel het papier om of plak je het tegen elkaar?

Vriendelijke groet,
Kees

Besselspoor

  • Offline Offline
  • Berichten: 3744
  • Team Mitropa - OHMB
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #3 Gepost op: 05 februari 2010, 09:28:48 »
Wat een prachtig vakwerk! Deze brug is heel herkenbaar, in bijna elk boek over spoorgeschiedenis in Nederland wordt hij wel genoemd of afgebeeld. Heel bijzonder om hem in karton te bouwen. Zijn de kruisverbindingen in de portalen ook karton of zijn dat styreenstripjes?

Groet, Bessel
Morgen ben ik klaar

emanje

  • Offline Offline
  • Berichten: 239
    • Fleischmann Profi
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #4 Gepost op: 05 februari 2010, 09:32:56 »
Hallo Jan,

Doe er voor mij ook maar één   (y)

Groet, Enrico
Fleischmann H0 Profi-TC-Koploper-BMD16SD

janw

  • Offline Offline
  • Berichten: 1672
  • Bruggen-IG:
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #5 Gepost op: 05 februari 2010, 10:10:45 »
Profielen heb ik gemaakt door ofwel wit 0,5 mm karton op de kopse kant van 1mm grijs karton te plakken; ofwel (voor de windkruisen in de portalen en aan de onder- en bovenrand) 1x1mm modelbouwhout op 0,5 mm karton te lijmen; of wel (in sommige gevallen) een strookje 0,5mm karton in de lengte in te ritsen en om te vouwen. Dat laatste dus veel minder vaak.
De lijm was gewone witte knutsellijm (die lijkt op houtlijm, maar iets sneller droogt). Die wordt door karton en hout opgezogen en hardt dan uit: gevolg is dat de verbinding sterker is dan het karton zelf. Deze lijm krimpt bij het drogen, terwijl het karton, terwijl de lijm nat is, door het vocht iets uitzet. Beide effecten heffen elkaar uiteindelijk ongeveer op, maar je moet er wel rekening mee houden. Je kunt er gebruik van maken doordat je op deze manier bv. naden zichzelf kunt laten dichttrekken.
« Laatst bewerkt op: 05 februari 2010, 10:36:18 door janw »

basdouma

  • Offline Offline
  • Berichten: 983
  • Hoezo er gaat niks boven Groningen?!
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #6 Gepost op: 05 februari 2010, 10:43:18 »
Leuk dat je het ook hier post Jan

Ik heb het artikel in de RM met heel veel belangstelling gelezen  (y)
Respect voor jouw bouw kunsten  (y)
Modelspoorder in winterslaap

Overlast

  • Offline Offline
  • Berichten: 2448
  • Wij vragen u begrip voor de overlast
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #7 Gepost op: 05 februari 2010, 11:21:35 »
Ziet er echt geweldig uit! (y)
Wat een werk om te maken!

Maarten
NS 1968 - 1986, H0, gelijkstroom

Floris Dilz

  • eigenlijk een heel gevoelige jongen...
  • Offline Offline
  • Berichten: 8452
    • aersch der visch.
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #8 Gepost op: 05 februari 2010, 11:23:15 »
dit ding blijft zo gaaf he... :o

Remco.

  • Offline Offline
  • Berichten: 6326
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #9 Gepost op: 05 februari 2010, 11:24:31 »
Jan,

Super gedaan ! Echt waar! (y)

Gr. Remco.

neudalhausenstadbahn

  • Offline Offline
  • Berichten: 2875
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #10 Gepost op: 05 februari 2010, 11:48:10 »
Jan, erg mooi gemaakt (y), ik zie ge rest ook graag komen ;), groetjes Michiel
NDS mit uns kommen Sie dort. Nog maar heel weinig op BNLS, dus graag geen PB's sturen want ik log zelden in.

Peter Spruit

  • Team forummoderators
  • Offline Offline
  • Berichten: 1430
  • SBB en BLS baan in opbouw - Project Goschensteg
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #11 Gepost op: 05 februari 2010, 13:09:28 »
Knap staaltje van modelbouw kunst !!   
Petje af hiervoor !  (y)

Peter
Petdig1

henk

  • Online Online
  • Berichten: 16307
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #12 Gepost op: 05 februari 2010, 13:22:54 »



De foto's van het model zijn heel overtuigend.  (y)
Er is een foto van de bouw van de brug die er ongeveer precies zo uit ziet.
Het is heel Nederlands om iets heel Nederlands te vinden.

Jeroen Water

  • Offline Offline
  • Berichten: 4009
  • NS tijdperk IV (1974)
    • Flickr Fotostream Jeroen Water
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #13 Gepost op: 05 februari 2010, 13:27:21 »
WOUW!!!!!!!!!!!

Wat een ongelooflijk mooi bouwwerk zeg! Echt schitterend gewoon!

Ben heel benieuwd naar het vervolg van je verslag Jan!

Kun je misschien ook nog wat nadere uitleg geven hoe je zo'n staander hebt opgebouwd?

Jeroen
Bouwt aan Ermehuizen anno 1974

KNed

  • Offline Offline
  • Berichten: 2412
    • nederlof.net
Re:Brug van karton: Culemborg (I)
« Reactie #14 Gepost op: 05 februari 2010, 14:02:17 »
Prachtig!!

Koen
Periode: 1980-heden, vooral NL, 3-rail digitaal, H0, Central Station I, MrDirect
Sinds zomer 2017 ook met LGB gestart